چرخ خياطي وسيله اي است مكانيكي كه جهت بخيه زدن و يا دوختن به كار مي رود . براي اولين بار شخصي به نام چالز – اف – ونستال (charlz.f.weesantal) كه در لندن به كارهاي مكانيكي مشغول بود ، براي دوخت و دوز با وسايل مكانيكي تلاش نمود و در سال 1750 امتياز  ساخت اولين وسيله مكانيكي برودري  دوزي    ( embsavdery ) را به نام خود ثبت كرد و اين گام اوليه باعث شد چهل سال بعد يعني در سال 1790 توماس سنت ( thomas saint ) وسيله اي مكانيكي را از چوب بسازد كه مي توانست كفش و پوتين را بخيه نمايد . نكته مهم در اين وسيله ي مكانيكي اين بود كه اغلب قسمت هاي چرخ خياطي مدرن را برداشته است و شايد بتوان گفت كه فقط سوزن هاي به كار رفته در وسيله ي اختراعي توماس داراي چشم سوزن نبوده است و حتي مي توانست بخيه زنجيره اي بزند . در سال 1814 ژوزف مدراسپرگر ( josef medersperger ) كه شغلش خياطي بود براي اولين بار توانست وسيله اي مكانيكي بسازد كه درزها را بخيه بزند .

در سال 1818 روژان – را – روج مونتون ( rev.john.a.rodge monkton ) چرخي ساخت كه توانايي برگشت دوزي را نيز داشت . در سال 1830 اختراع بارتلرني تي مونير ( barthderny thimmoneir ) به بازار آمد كه اين چرخ بر اساس ضوابط تجاري ساخته شده بود و بالاخره چرخي كه مي توانست با بازار دست دوزي رقابت كند ، در سال 1864 توسط شخصي به نام الياس هو ( elias dlowe ) ساخته شد . در حقيقت چرخ هاي خياطي كه امروزه مورد استفاده قرار ميگيرند نتيجه زحمات ژوزف – اي گيبز ( james.e.gbbs ) در سال 1856 است .

اجزای ماشین :

توضیحات :

1 – صفحه روی دستگاه ماسوره   2 – صفحه سوزن   3 – پیچ پایه   4 – میله پایه   5 – میله محرک   6 – میله پایه دوشاخ  7 – میله سوزن – راهنمای نخ   8 – بسط سوزن   9 – میله سوزن   10 – درجه تنظیم کشش نخ   11 – راهنمای نخ   12 – پیشانی ( صفحه خارجی )   13 – راهنمای نخ برای دوخت زنجیره ای   14 – شیطانک ( بازوی بالا برنده )   15 – پیچ کنترل فشار پایه    16 – بریدگی راهنمای نخ   17 – درب محل دنده های طرح دار   18 – پوشش بالا   19 – میله قرقره ( در حالت افقی و عمودی )   20 – قرقره تنظیم ماسوره   21 – قرقره میزان ماسوره   22 – توپی دسته چرخ   23 – درجه تنظیم تنظیم سوزن   24 – درجه تنظیم طول دوخت و درجه ژتون   25 – درجه تغییر در طول ژتون   26 – درجه تنظیم دندانه کار پیش بر   27 – دکمه زیر دوخت زیکزاک   28 – درجه تنظیم دوخت زیکزاک   29 – دکمه تغییر دندانه کار پیش بر   30 – توسط این میله پایه را بالا یا پایین می آوریم .

– کلید خاموش و روشن کردن چرخ در پشت آن قرار دارد

– دکمه ی 8 ( بسط سوزن یا پیچ سوزن ) : سوزن را به بالا ترین نقطه ی ممکن برده این پیچ را در جهت مخالف ساعت حرکت داده و شل کنید و سوزن شکسته یا خراب را بیرون بکشید سوزن جدید را داخل کنید و به طرف بالا فشار دهید تا به خار داخل میله برسد طرف صاف سوزن باید به سمت عقب باشد و سپس پیچ سوزن را محکم کنید .

– دکمه ی 10 ( درجه ی تنظیم کشش نخ ) : کشش نخ برای دوخت زیکزاک بهتر است مقداری کمتر و یا بیشتر از دوخت ساده باشد به طوری که مقداری از نخ رویی در پشت کار پیدا شود .

– دکمه ی 17 ( درب محل دنده های طرح دار ) : درب محفظه ی ژتون زمانی باز می شود که درجه ی جا دکمه روی خاموش off  باشد برای دوخت ، درجه باید روی s  باشد .

– دکمه ی 22 ( توپی دسته چرخ ) : برای شروع هر کاری توپی باید به سمت خودمان حرکت کند .

– دکمه ی 26 ( درجه تنظیم عرض دوخت ) : برای دوخت معکوس این دکمه را به داخل فشار می دهیم . اگر به سمت عقربه ساعت حرکت کند طول بخیه ها درشت تر و اگر به سمت چپ یا ( 0 ) حرکت کند طول بخیه ها ریزتر می شود .

– دکمه ی 28 ( درجه ی تنظیم دوخت زیکزاک ) : واحد درجه ی طول دوخت زیکزاک میلیمتر می باشد . برای تنظیم عرض زیکزاک باید از دکمه ی 27 ( دکمه ی زیر دوخت زیکزاک ) کمک بگیریم این دکمه را به داخل فشار می دهیم . دکمه ی 28 به سمت چپ ( صفر ) حرکت داده شود عرض زیکزاک کم شده برای زیاد کردن عرض ان این دکمه را به سمت راست حرکت می دهیم ( باعث افزایش عرض آن تا 7 میلیمتر می شود )

– دکمه ی 30 ( میله بالا برنده پایه ) : در موقع دوخت زاویه ها چرخ را متوقف کرده پایه را بلند می کنیم و پارچه را به زاویه دلخواه بر میگردانیم دوباره پارچه را پایین آورده و دوخت را شروع می کنیم .

* برای آزاد کرده پایه ها از چرخ دکمه قرقره در پشت پایه را فشار می دهیم .

* برای بیرون کشیدن نخ ماسوره به روی چرخ ، نخ سوزن را با دست چپ نگه دارید توپی را به طرف خود بچرخانید تا سوزن یک بار بالا و پایین برود ، زمانی که سوزن در بالا ترین نقطه است نخ سوزن را به طرف خود بکشید تا نخ ماسوره به بیرون بیاید هر دو سر نخ ( رو و زیر ) را به پشت پایه قرار دهید .

* برای دوخت های ساده درجه سوزن باید روی M  باشد و برای دوخت کشبافت درجه سوزن باید روی R باشد تا پارچه جمع نشود . بهتر است از سوزن مخصوص استفاده شود .